Yaşasın Cumhuriyet

Osmanlı Devleti… Koskoca cihan devleti. 3 kıtaya hüküm sürmüş, Fatih’i, Kanuni Sultan Süleyman’ı, Yavuz Sultan Selim’i olan bir devlet. 600 yıllık bir devlet tarihi. Sayısız galibiyet. Uçsuz bucaksız toprak. Dünya’ya salınmış bir nam.

Yıllardır görevim gereği öğrencilerime Osmanlı Tarihi dersini verdim. Çocuklarımın her birinin gözündeki ışıltıyı, gururu ve heyecanı gördüm. Evet, yukarıda bahsettiğim Osmanlı Tarihi’nin anlatırken gururlandırdığı, heyecanlandırdığı bir bölümü. Peki sonra? Böyle büyük bir devleti çocuk kalbinde yıkmak kolay mı? Kaç defasında sınıftan “Hocam, gerçekten bu kadar büyük bir devlet yıkıldı mı?” sorusunu aldığımı ben unuttum. Işıldayan gözlere bakıp, Osmanlı Devleti yıkıldı demek hiç ama hiç kolay değil. Kaldı ki sordukları soruyu cevaplamak bir eğitimci olarak bu dersin en çok zorlandığım yeri olmuştur. Evet, Osmanlı Devleti yıkıldı. Nedenlerini sıralamak kolay. Ama 600 yıllık bir tarihi eğitimsizlik yıktı demek ve bunu açıklamak zor…

Osmanlı Tarihi’ni bitiren öğrencim bir sonraki sınıfında İnkılap Tarihi dersi almaya başlar. Bu derste içinden kolay kolay çıkamadığı Osmanlı Devleti’nin son dönemi ile tekrar karşılaşır. Bir önceki yıl yönelttikleri sorunun cevabını tüm detayları ile almış olsa da anlam arayışı içinde kaybolmuştur. İnkılap Tarihi onun için tüm detayları sunar. Bir yıl önce sorduğu sorunun cevabını dikkatli ise ben açıklamadan çoktan çözmüş olur. Eğitimsiz bir toplumun ilerleyemeyeceğini anlar. Eğitime gereken değerin nasıl verileceğini çözer. Çünkü Cumhuriyet ile tanışmıştır. Cumhuriyet onun için bir mucizedir artık.

Eğri oturalım doğru konuşalım;

Her toplum, koşulları ölçüsünde hem değişimin yarattığı olumsuzluklarla baş etmek hem de değişimi kontrol ederek planladığı şekilde yönlendirmek ister. Bunu yaparken, çeşitli yol ve araçları da devreye sokar. Çağı ve ondan da öte geleceği yakalamak isteyen vizyoner devlet yöneticileri, doğayı ve toplumu dönüştürebilmenin, geleceğe yönelik plan ve projelerin yapılabilmesinin yüksek düzeyde zihinsel etkinliğe sahip yetişmiş insan kaynakları ya da insan gücüne bağlı olduğunun bilincindedirler. Hiç kuşkusuz, hem değişime (gelişme, kalkınma anlamında) açık hem de bu süreci başlatacak, insanın yetiştirilebilmesi, çok çeşitli ortamlarda verilebilen eğitim ile yakından bağlantılıdır.

Nitekim tarihimizin parlak sayfaları da, eğitimin parlak olduğu dönemlere aittir.

Osmanlı Devleti, Dünya konjonktüründe gerçekleşen değişimlere ayak uyduramamıştır. Başta askeri eğitim olmak üzere kendisini hızla değiştirememesi batı karşısında geride kalmasına ve maalesef süreçte yıkılmasına neden olmuştur. Çok iyi bir tarih okuru ve takipçisi olan Mustafa Kemal Atatürk, Türklerin tarih sahnesine çıktığı ilk günden Osmanlı Devleti’nin son gününe kadar olan süreci iyi bir değerlendirme ile Cumhuriyetin temel tecrübelerine çevirmiştir. Sağlam bir toplumun temelini eğitim ile atacağının farkındadır. Bu nedenledir ki eğitim ile ilgili sayısız yenilik ve sistem kurmuş, sayısız söz sarf etmiştir. Yeni bir dönem başlatmıştır. Adı Cumhuriyet, mayası eğitimdir.

Dilimin döndüğü kadar derslerimde öğrencilerimle bu süreci paylaşırım. Bugün “hepimize biraz umut lazım” diyerek çıktığımız bu yolda müstesna bir gün olan “Cumhuriyet Bayramı” vesilesi ile sizlerle de paylaşmak istedim. Cumhuriyet Bayramımız kutlu olsun. Mayasının eğitim olduğu Cumhuriyeti yine eğitim ile bizler yüceltelim.

Yazımı, derslerimde sarf etmekten mutluluk duyduğum birkaç cümle ile sonlandırıyorum.

“Cumhuriyet, insan onuruna en yakışan yönetim biçimidir.”

“Cumhuriyet, sayısız kahramanlık ve mücadelenin bir sonucudur.”

“Cumhuriyet, bir toplumun yeniden nasıl inşa edileceğinin tarifidir.”

“Cumhuriyet, bir mucizedir.”

“Yaşasın Cumhuriyet!”