Milas’ta Yörük Mirasına Akademik Dokunuş

Anadolu’nun kadim hafızasında göç sadece bir yer değiştirme değil; bir yaşam biçimi, bir ahlak sistemi ve bir kültür inşasıdır. Bu hafızanın taşıyıcılarından biri olan Yörük kültürü, yüzyıllardır dağlarla ovalar arasında kurduğu dengeyle hem doğayla hem toplumla uyumlu bir varoluş pratiği ortaya koymuştur. Milas’ta yürütülen son çalışma ise bu köklü mirasın yalnızca folklorik bir unsur değil, yaşayan bir toplumsal gerçeklik olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.

Umut Milas - Şubat 19, 2026 -

Beşkaza Kültür ve Dayanışma Platformu Başkanı Devrim Karakuş, Milas Yörük Obaları Kültür Derneği Başkanı Erkan Turgut, Milas Çamovalı Yörük Kültür Derneği Başkanı Mustafa Ali Damgalı, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi YÖRTÜMER Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Aslı Candarlı, Dr. Hamdiye Deniz Yıldırım, genç araştırmacılar Burak Sül ve Mustafa Yavaş’tan oluşan ekip; Milas’ta varlığını sürdüren kültürel bir etkinliğin tarihsel ve sosyolojik bağlarını inceleyerek önemli bulgulara ulaştı.

KÜLTÜR BİR GÖSTERİ DEĞİL, YAŞAYAN BİR HAFIZADIR

Yapılan araştırmada yörüklüğün; kolektif hafızayı diri tutan, aidiyet duygusunu pekiştiren ve kültürel sürekliliği sağlayan bir toplumsal yapı olduğunu, üretim biçimiyle, göç yollarıyla, sözlü edebiyatıyla, müziğiyle, çadırıyla, ateşiyle ve en önemlisi hayvanla kurduğu ontolojik bağla anlam kazandığının ortaya konulduğuna vurgu yapıldı. Hayvanın, Yörük için yalnızca ekonomik bir unsur değil; göçün ritmini belirleyen, obanın düzenini kuran, kültürel sembolleri şekillendiren baş aktör olduğu da belirtildi.

Araştırma bulguları Milas Kaymakamı Mustafa Ünver Böke’ye sunulurken, ilerleyen süreçte gerçekleştirilecek akademik çalışmalar ve kültürel projeler hakkında da bilgi verildi. Bu temas, yerel yönetim ile sivil toplum ve akademi arasında kurulan çok katmanlı iş birliğinin önemli bir göstergesi olarak değerlendirildi.

AKADEMİ İLE KÜLTÜREL HAFIZA ARASINDA KÖPRÜ

Araştırma ekibi temaslarını Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Milas Veteriner Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Artay Yağcı ile sürdürdü. Ziyarette fakültenin yürüttüğü bilimsel çalışmalar hakkında bilgi alındı.

Ziyaret sırasında konuşan Devrim Karakuş, Yörük kültüründe hayvanın merkezi rolüne dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:

“Yörük kültüründe hayvan baş aktördür. Fakülte bünyesinde yürütülen çalışmalar, Yörük kültürünün anlaşılması ve korunması açısından son derece kıymetlidir. Yörüklerin yaşam biçiminin temel felsefesini özetler. İnsan, doğa ve hayvan arasında kurulan denge. Bu denge bozulduğunda yalnızca ekonomik bir düzen değil, kültürel bir bütünlük de zarar görür” dedi.

KÜLTÜREL MİRASIN BİLİMLE GÜÇLENDİRİLMESİ

Milas’ta yürütülen bu çalışma, Yörük kültürünün romantize edilmiş bir geçmiş anlatısı değil; sosyolojik, tarihsel ve ekonomik boyutları olan canlı bir kültürel sistem olduğunu ortaya koyuyor.

Yerel yönetim, sivil toplum ve üniversitenin aynı zeminde buluşması; kültürel mirasın yalnızca korunmasını değil, bilimsel yöntemlerle kayıt altına alınmasını ve gelecek kuşaklara aktarılmasını mümkün kılıyor.

Çünkü Yörük kültürü, çadırın gölgesinde yakılan bir ateşten ibaret değildir. O ateş; hafızadır, kimliktir, dayanışmadır ve en önemlisi sürekliliktir. Milas’ta atılan bu adım, göçün hafızasını geleceğe taşıma iradesinin somut bir göstergesi olarak kayda geçti.